De Koninklijke Schouwburg in oorlogstijd
Op Dodenherdenking, op 4 mei, herdenken we samen met ons publiek iedereen die in de oorlog zijn omgekomen of vermoord. Voorgaande jaren was dat met De Laatste Getuigen en dit jaar voor het eerst met een speciaal programma waarin de Koninklijke Schouwburg in oorlogstijd centraal stond.
De zaal van de Koninklijke Schouwburg zat nagenoeg vol toen om acht uur het hele publiek stil was. De uitzending vanaf de Waalsdorpervlakte was live te zien op het grote scherm. Na de twee minuten stilte zong de hele zaal samen het volkslied en begon het programma over de Koninklijke Schouwburg in oorlogstijd. Een verhaal over bezetters, onderduikers, huismeesters die in het verzet zaten.
De Koninklijke Schouwburg moest vanaf augustus 1940 van de bezetter zijn naam veranderen in Stadttheater. Het werd het huis van Das Deutsches Theater in den Niederlanden. De Nederlandse Kultuurkamer had er bijeenkomsten met als gasten Goebels en Seyss-Inquart en in de kelder vierden de Duitsers hun feestjes in een ondergronds casino. En dat terwijl boven op zolder onderduikers zaten die vanuit de Schouwburg doorgesluisd werden naar onderduikadressen elders in Den Haag.
Veel mogelijkheden om verzet te plegen waren er overigens niet, alleen op een verholen manier. ‘In een andere voorstelling kwam de dienstbode waarschuwen: “Mevrouw het is zeven uur, de hoogste tijd”. De zaal applaudisseerde, want om zeven uur kwam Radio Oranje in de lucht. Die zin werd aan de tekst toegevoegd, om het publiek te behagen en te steunen.'
De oorlogsroman De Draaischijf van Tom Lanoye
Het Residentie Orkest speelde live de muziek die voorkwam in de roman De Draaischijf van Tom Lanoye. De schrijver werd geinterviewd door dramaturg Remco van Rijn. Het gesprek ging over het verschil tussen Vlaamse en Nederlandse oorlogsliteratuur en over zijn boek dat zich afspeelt in de schouwburgen van Antwerpen en Den Haag. De titel verwijst naar het draaitoneel dat zich nog steeds onder het toneel bevindt.
Rondleidingen langs bijzondere plekken
Een deel van het publiek kon voorafgaand aan het zaalprogramma meelopen met rondleidingen. In kleine groepjes liep je langs de plek waar de onderduikers ondergedoken zaten, langs het draaitoneel en het ondergronds casino wat nogal een ruige plek was in de oorlogsjaren. Bij de plaquette van toneelspeler Bob Oosthoek kreeg het publiek een korte lezing over zijn verzetsleven.
Meer weten?
Bekijk ook de online rondleiding over de Koninklijke Schouwburg in Oorlogstijd